Carski Szlak

Studziwody

Już we wczesnym średniowieczu wzdłuż doliny o nazwie Haj chętnie osiedlali się ludzie. Bijące tu źródła z chłodną wodą - studionoju vodoju - dały początek nazwie miejscowości, która początkowo wchodziła w obręb miasta Bielsk. W 1520 r. grunta te wraz z młynem wodnym wykupił bielski kupiec Ivan Siehień, który u zbiegu doliny Haju i Białej założył niewielką rezydencję. Po Siehieniach właścicielem dóbr był Jan Pietranko, woźny Ziemi Bielskiej. Po nim władali tu Wiszowaci, Wyszyńscy, Sarnaccy, Zabielscy i Sumińscy. Ci ostatni w końcu XIX w. wystawili grunty rolne oraz lasy na wyprzedaż. W większości nabywali je mieszkańscy innych wsi, same Studziwody były bowiem małe i ubogie. W 1897 r. liczyły 28 domów z 182 mieszkańcami. W większości byli to prawosławni Białorusini rozmawiający na co dzień w podlaskim języku ruskim.

W 1915 r. większość mieszkańców udała się na uchodźstwo, skąd, już na zgliszcza, powracali po kilku latach. W okresie międzywojennym zaczęło rozwijać się tu rzemiosło walankarskie; pierwszy zakład wyrobu walanek założył Jakub Ostaszewski. W latach 50 - 70 XX w. mistrzowie wyrobu walanek wyjeżdzali stąd na zarobki do wielu miast wschodniej Polski. W tym czasie wieś była włączona w skład miasta Bielska Podlaskiego.

Tradycyjnie największymi świętami w Studziwodach od wieków jest odpust Preczystej (Narodzenie Bogarodzicy 21 września) oraz obchody pól (środa przed prawosławnym świętem Wniebowstąpienia Pańskiego).

Dawne rody studziwodzkie to przede wszystkim: Kondratiukowie, Sacharewicze, Panasiukowie, Kirylukowie, Gulewicze, Ostaszewscy, Grabowscy, Grajewscy, Jakubiukowie, Głowaccy. Tradycyje nazwy terenowe: Zimovaja Doroha, Hrud, Poruby, Lichaniova, Dubnik, Hrabniak, Bruod, Povłoczki, Nadiełki, Nadatki, Jasunovka.

Najstarszym zachowanym budynkiem w Studziwodach jest stojący obok dom Kondratiuków z 1925 r. Obecnie mieści się tu siedziba Muzeum Małej Ojczyzny, które prezentuje stała ekspozycję wnętrza chaty oraz wystawy czasowe. Organizauje warsztaty twórcze, lekcje muzealne, koncerty tradycyjnej muzyki ludowej, festiwal Tam po majowuj rosi. Wydaje pismo krajoznawcze "Bielsku Hostinieć". Telefon kontaktowy: 085 730 77 35.